” เกลือ ” ของล้ำค่าในวงการอาหาร สู่ข้อเท็จจริงเรื่องสุขภาพ

ว่าด้วย ” เกลือ”  กับวิถีการกิน เกลือ เครื่องปรุงอาหารหน้าตาธรรมดาในครัวของเรา แท้ที่จริงแล้วมีอิทธิพลต่อความเป็นไปในประวัติศาสตร์สำคัญๆ ของโลก ทั้งด้านการเป็นอาหาร การเมือง เศรษฐกิจ สังคม ประเพณี วัฒนธรรม ความเชื่อ ศาสนา และวิทยาศาสตร์มาโดยตลอด วันนี้เรามาเจาะลึกกันถึงความเป็นมาของเกลือพร้อมพาวกเข้าเรื่องสุขภาพกันดีกว่าค่ะ เริ่มเรื่องจากประวัติศาสตร์ มีหลักฐานประวัติความเป็นมาของเกลือหลายพันปี จากการค้นพบ เชื่อกันว่ามีการผลิตเกลือในสื้อชวน ประเทศจีน มากกว่า 3,000 ปีก่อนคริสตกาล  กำแพงเมืองจีนนั้นสร้างมาจากภาษีเกลือของราชสำนักจีน เพราะการค้าเกลือในจีนโบราณนั้นเป็นการค้าแบบผูกขาดในราชสำนัก พ่อค้าเกลือชาวจีนจึงเป็นผู้ทรงอิทธิพลสูงเพราะมีผลประโยชน์มหาศาลเกี่ยวข้องอยู่ เกลือเป็นของมีค่าราคาแพง เนื่องจากจีนเป็นแผ่นดินใหญ่ มีบริเวณติดะเลเพียงน้อยนิดหากเทียบกับผืนแผ่นดินทั้งหมด การเดินทางขนส่งสินค้ายากลำบาก เสี่ยงต่อภูมิประเทศที่เป็นอุปสรรคและโจรผู้ร้าย ในขณะที่เกลือมีความจำเป็นต่อการทำอาหาร โดยเฉพาะการถนอมอาหารเก็บไว้ได้นานจนถึงฤดูหนาว กองทัพโรมันอันยิ่งใหญ่ก็สร้างขึ้นมาจากการเก็บภาษีเกลือเช่นเดียวกัน ในอดีต เกลือเป็นของสูงค่าในสายตามนุษย์ โฮเมอร์ กวีและนักประวัติศาสตร์กรีกโบราณ ถึงกับยกย่องเกลือว่าเป็น “สสารของพระเจ้า” เกลือเคยใช้แทนเงินตรา คงเคยได้ยินกันมาบ้างว่า Salary ที่แปลว่าเงินเดือน มาจากคำว่า Salt มากจากหารในอาณาจักรโรมันโบราณได้รับเงินเดือนเป็นเกลือ แต่สำหรับเมืองไทยแล้ว เกลือไม่ใช่ของหายากแต่ประการใด ที่แน่ๆ ผู้เขียนเคยได้ยินคุณยายพูดคำว่า “ถูกอย่างกับเกลือ” […]

ย่ำบ่อกฐิน ถิ่นนาเกลือแดนอีสาน พร้อมตำรับไทยโบราณ “พริกกะเกลือ” – ACuisine

ย่ำบ่อกฐิน ถิ่นนาเกลือแดนอีสาน ย่ำบ่อกฐิน ถิ่นนาเกลือแดนอีสาน พร้อมตำรับไทยโบราณ “พริกกะเกลือ” ว่ากันว่าเมื่อสองร้อยกว่าปีก่อนคริสต์กาล ชาวจีนนาม “หลี่ปิง” คือผู้ค้นพบว่ามีน้ำเกลืออยู่ใต้ดินที่ซึมขึ้นมายังผืนดิน เขาจึงสั่งให้คนงานขุดเจาะลงไปเพื่อนำน้ำเกลือนั้นขึ้นมาใช้ประโยชน์ และในที่สุดก็สามารถประดิษฐ์ท่อไม้ไผ่ที่ใช้สูบน้ำเกลือขึ้นมาจากใต้ดินเพื่อนำมาต้มทำเกลือได้อีกด้วย ว่ากันว่าระบบท่อไม้ไผ่เหล่านั้นต่อมากลายเป็นต้นแบบของระบบท่อส่งน้ำประปาเลยทีเดียว ประเด็นสำคัญคือ ในยุคที่ปราศจากตู้เย็นอย่างทุกวันนี้ เกลือ คือ ผลึกสีขาวที่ทรงอำนาจมากไปกว่าเครื่องปรุงรสเค็มในอาหารเป็นแน่ เราอาจรู้จักเกลือในฐานะวัตถุดิบประจำครัวที่ใช้ถนอมอาหารและปรุงแต่งรสอาหาร แต่รู้ไหมบทบาทขอเกลือไม่ได้มีแค่เท่านั้น ชาวอียิปต์ใช้เกลือถนอมศพทำมัมมี่ภายใต้ความเชื่อเรื่องชีวิตหลังความตาย ชาวฮิปบรูโบราณและชาวยิวเชื่อว่าเกลือคือพันธะสัญญาระหว่างพระเจ้ากับชาวอิสราเอล  ทุกคืนวันศุกร์ชาวยิวจะนำขนมปังสบาโต(Sabbath) จิ้มลงในเกลือในศาสนายูดาย ด้วยเชื่อว่าเป็นการปฏิบัติตามพันธะสัญญาระหว่างพระเจ้ากับคนของพระองค์   ศาสนาคริสต์เชื่อว่าเกลือสัมพันธ์กับความมีอายุยืนและเชาว์ปัญญา ขณะที่ในโรงละครดั้งเดิมของญี่ปุ่นจะโรยเกลือบนเวทีก่อนทำการแสดงเพื่อปัดเป่าขับไล่วิญญาณชั่วร้ายไม่ให้ทำร้ายนักแสดง ส่วนคนไทยนะหรือ เริ่มตั้งแต่ถ้าใครฝันถึงเกลือ จะทำนายว่า ผู้ฝันจะเกิดโชคดี การแพทย์แผนไทยมีการนำเกลือทะเลไปเคี่ยวกับสมุนไพร อาทิ น้ำผึ้ง น้ำมูตรวัว น้ำมันงา เหล้า นม ก็จะได้เกลือยาชนิดต่างๆ ที่มีชื่อและสรรพคุณแตกต่างกันออกไปเพื่อใช้รักษาโรค เท่าที่เรียนมาแล้วพอจำได้ก็คือ “เกลือพิก” เป็นเกลือที่เคี่ยวกับน้ำผึ้งจนงวด มีสรรพคุณทำให้เสียงไพเราะ ส่วนเรื่องความเชื่อเกี่ยวกับเกลือแนวร้ายๆหน่อยของไทย ก็เห็นที่จะหนีไม่พ้น “เผาพริกเผาเกลือแช่ง”  นอกจานี้ยังมีสำนวน “จงรักษาความดีดุจเกลือรักษาความเค็ม” “ใกล้เกลือกินด่าง” “ข้าวยากหมากแพงข้าวเหลือเกลือแพง” ความเชื่อและการนำเกลือไปใช้ในรูปแบบที่นอกเหนือจากอาหารที่กล่าวมานี้ เป็นแค่น้ำจิ้ม เพราะถ้าจะเล่าให้หมด คงต้องใช้เวลากันอีกยาว […]

เกลือไอโอดีน ช่วยคนไทยไม่ขาดไอโอดีน

เกลือไอโอดีน ช่วยคนไทยไม่ขาดไอโอดีน เกลือไอโอดีน ป้องกันโรคขาดสารไอโอดีน ส่งผลให้เกิดความพิการทางสติปัญญาในเด็กได้ ล่าสุดกรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข ชวนพ่อครัว แม่ครัว ผู้ประกอบการร้านอาหารทั่วประเทศ เลือกใช้เกลือเสริมไอโอดีนในการปรุงประกอบอาหาร เพื่อให้คนไทยได้รับไอโอดีนที่เพียงพอกับความต้องการของร่างกาย ภายใต้คำขวัญ “ทุกมื้อ ทุกวัน ทุกวัย ต้องได้รับไอโอดีน” พร้อมแนะประชาชนควรบริโภคเกลือแต่น้อย ไม่เกินวันละ 1 ช้อนชา  25 มิถุนายน วันไอโอดีนแห่งชาติ แพทย์หญิงพรรณพิมล วิปุลากร อธิบดีกรมอนามัย เปิดเผยภายหลังเป็นประธาน เปิดงานรณรงค์เนื่องในวันไอโอดีนแห่งชาติ “ร้านอาหารทั่วไทย ร่วมใจใช้เกลือเสริมไอโอดีน” ณ บริเวณ Ground floor โซน G เซ็นทรัลพลาซ่า แจ้งวัฒนะ จังหวัดนนทบุรี ว่า โรคขาดสารไอโอดีนยังคงเป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญของประเทศไทย เนื่องจากการขาดไอโอดีน เป็นสาเหตุหนึ่งของความพิการทางสติปัญญาที่สามารถป้องกันได้ จากสถานการณ์เฝ้าระวังโรคขาดสารไอโอดีนในกลุ่มเสี่ยงของประเทศไทย ยังพบการขาดสารไอโอดีนในหญิงตั้งครรภ์ โดยเฉพาะในภาคเหนือตอนบน และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ องค์การอนามัยโลกกำหนดว่าเกณฑ์พื้นที่ขาดสารไอโอดีน คือ พื้นที่ที่มี ค่ามัธยฐานไอโอดีนในปัสสาวะหญิงตั้งครรภ์น้อยกว่า 150 ไมโครกรัมต่อลิตร ซึ่ง […]

งานวิจัยชี้ พบอาหารบาทวิถี (Street Foods) ในกรุงเทพ ปริมาณโซเดียมและโซเดียมคลอไรด์สูง

Street Foods (อาหารบาทวิถี)ในกรุงเทพ พบปริมาณโซเดียมและโซเดียมคลอไรด์สูง Street Foods คืออาหารที่ขายตามท้องถนน ริมทางเท้าบ้าง ทางเดินบ้าง ฟุตบาทบ้าง  เป็นวัฒนธรรมอาหารการกินของไทยที่สร้างชื่อไปทั่วโลกเชียวนะ ใครมาเที่ยวประเทศไทยแล้วไม่ได้กินอาหารสตรีทฟู้ด( Street Foods ) ถือว่ายังมาไม่ถึงประเทศไทยนะ ล่าสุดมีงานวิจัยชิ้นหนึ่ง โดย  ดร.เนตรนภิส วัฒนสุชาติ นักวิจัยเชี่ยวชาญ สถาบันค้นคว้าและพัฒนาผลิตภัณฑ์อาหาร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ได้สำรวจ “ปริมาณโซเดียมและโซเดียมคลอไรด์ในอาหารบาทวิถี (Street Foods) ที่จำหน่ายในเขตกรุงเทพมหานคร” ชีวจิตออนไลน์เลยไม่พลาดน้ำผลการวิจัยมาฝากทุกคน เเต่เมื่อได้เห็นผลงานวิจัยถึงกับอึ้งกิมกี่เชียวแหละ เพราะไม่อยากเชื่อเลยว่าอาหารที่เราซื้อกินตามริมถนน มีปริมาณโซเดียมและโซเดียมสูงเกินเกณฑ์มากมาย แต่จะเป็นเมนูอะไรบ้างนั้น เราลองมาดูกันเลย ผลการสำรวจอาหารสตรีทฟู้ด จากการสุ่มเก็บตัวอย่างอาหารหาบเร่แผงลอยทั้งริมบาทวิถีและในตลาดรวมถึงศูนย์อาหารจากเขตต่างๆ ของกรุงเทพมหานคร รวม 221 ตัวอย่าง 76 ชนิด แบ่งเป็นกับข้าว 27 ชนิด อาหารจานเดียว 29 ชนิด และ อาหารว่าง/ขนม 20 ชนิด พบว่า อาหารที่สำรวจส่วนใหญ่มีปริมาณโซเดียมต่อน้ำหนักหน่วยขายเป็นถุงหรือกล่อง ในระดับเสี่ยงต่อสุขภาพ สรุปได้ดังนี้ […]

keyboard_arrow_up