ความสุขที่แท้จริง

สุจริตธรรม (ธรรมแห่งการประพฤติดี) คือหนทางแห่งความสุขที่แท้จริง

ความสุขที่แท้จริง
ความสุขที่แท้จริง

สุจริตธรรม (ธรรมแห่งการประพฤติดี) คือหนทางแห่ง ความสุขที่แท้จริง

 

คนเราต่างวิ่งตามหาความสุข และเกิดคำถามเดิมอยู่ซ้ำๆ เสมอว่า “ ความสุขที่แท้จริง คืออะไร ?” และ “ความสุขอยู่ที่ใดกันหนอ ?” วันนี้จึงขอนำคำสอนของสมเด็จพระญาณสังวร ฯ แห่งวัดบวรนิเวศวิหาร ซึ่งพระองค์ได้นิพนธ์คำตอบนี้ไว้ในพระนิพนธ์เรื่อง “ความเข้าใจเรื่องชีวิต” และอธิบายคำสอนนี้ด้วยพุทธธรรมเพื่อความกระจ่าง

 

“ บุคคลพึงประพฤติธรรมให้เป็นสุจริต ไม่พึงประพฤติธรรมให้เป็นทุจริต ผู้มีปกติประพฤติธรรม ย่อมอยู่เป็นสุขในโลกนี้และโลกอื่นดังนี้”

 

สมเด็จพระญาณสังวร ฯ อธิบายขยายต่อว่า

 

“ ในข้อว่า พึงประพฤติธรรมให้เป็นสุจริต ไม่พึงประพฤติธรรมให้เป็นทุจริต ให้ฉันทคาถานั้น คำว่า “ธรรม” น่าจักหมายเอาการงานทั้งปวงที่ทำทางกาย วาจา และใจ คือการทำ การพูด การคิด ที่เป็นไปอยู่ตามปกตินี้เอง ทรงสอนให้ทำ พูด และคิด ที่เป็นไปอยู่ตามปกตินี้เอง ทรงสอนให้ทำ พูด และคิด ให้เป็นสุจริต มิให้เป็นทุจริต ส่วนในข้อว่า ผู้มีปกติประพฤติธรรมย่อมอยู่เป็นสุขนั้น คำว่า “ธรรม” หมายความว่าความดี ดังคำว่า มีธรรมอยู่ในใจ ดังที่เข้าใจกันอยู่ทั่วไป ผู้ประพฤติกาย  วาจา ใจให้เป็นสุจริต ไม่ประพฤติให้เป็นทุจริต ทั้งประพฤติธรรมคือมีธรรมอยู่ในใจ ย่อมอยู่เป็นสุขในโลกนี้และในโลกอื่น คือในโลกอนาคตอันจักค่อยเลื่อนมาเป็นโลกปัจจุบันแก่ทุก ๆ คนในเวลาไม่ช้า”

 

ความสุขที่แท้จริง

 

จากคำสอนของพระองค์สะท้อนให้เห็นว่า การประพฤติดี (สุจริต) นั้นเป็นสิ่งสร้างความสุขให้เกิดในโลกนี้ และโลกหน้า หากพิจารณาถึงการประพฤติดี (สุจริต) ที่พระองค์ทรงโยงกับหลักธรรมเรื่อง กรรม 3 ได้แก่ กายกรรม วจีกรรม และมโนกรรม โดยพระองค์ใช้คำว่า กาย (กายกรรม) วาจา (วจีกรรม) และ ใจ (มโนกรรม) กับ การทำ (กายกรรม) การพูด (วจีกรรม) และการคิด (มโนกรรม) สุจริต แปลตรงตัวว่า ประพฤติดี ก็คือการทำความดี ตรงกับคำบาลีทางพระที่ว่า “กุศลกรรม” คำนี้หมายความว่า “การกระทำที่ดี” เป็นการทำดีที่แสดงออกทางกาย (กายกรรม) วาจา (วจีกรรม) และใจ (มโนกรรม)

 

ทำไมการมีสุจริตหรือประพฤติดีจึงเป็นความสุขที่แท้จริงในทรรศนะของสมเด็จพระญาณสังวร เพราะสุจริตธรรมคล้ายกับกุศลกรรม กุศลกรรมพูดกันง่ายๆว่า การทำความดี ซึ่งในพระพุทธศาสนามองว่าการทำความดีเป็นบุญ

 

ผลของบุญ หรือผลจากการประพฤติดี (สุจริต) หรือการกระทำความดี (กุศลกรรม) คือการไปสู่สุคติโลกสวรรค์ หรือเกิดในมนุษยโลก แต่เป็นคนที่ไม่ขาดแคลน อาจเกิดเป็นพระบุตรราชากษัตริย์ หรือบุตรเศรษฐี เพรียบพร้อมทุกอย่างสมบูรณ์

 

ส่วนคำว่า “ธรรมในใจ” หมายความว่า การประพฤติดี (สุจริต)  และทำความดี (กุศลกรรม) อยู่เสมอย่อมซึมซับธรรม เพราะการประพฤติดีและทำความดีไม่ต่างจากการปฏิบัติธรรม หรือปฏิบัติตามคำสอนของพระพุทธเจ้านั่นเอง

 

ความสุขที่แท้จริง

 

จึงกล่าวได้ว่า การประพฤติตนอยู่ในความดี (สุจริต) เป็นแนวทางแห่งความสุขที่จะหล่อเลี้ยงสภาวะจิตใจของผู้ปฏิบัติ ดลให้มีความสุขในปัจจุบันขณะทั้งในโลกนี้ และส่งผลไปต่อโลกหน้าในสุคติภูมิ คือ โลกสวรรค์และมนุษยโลก นับว่าเป็นหนทางแห่งความสุขที่แท้จริง ที่ปุถุชนควรปฏิบัติตาม

 

ที่มา : ความเข้าใจเรื่องชีวิต พระนิพนธ์ของ สมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก


บทความน่าสนใจ

หน้าที่แห่งความสุข ศ.พญ.กุลกัญญา โชคไพบูลย์กิจ อาจารย์หมอและผู้บริหาร FBT

10 วิธี เพิ่มความสุขให้ตนเองด้วยการกระทำเล็กๆ โดยคุณพศิน อินทรวงค์

เมตตากรุณา - ยิ่งแบ่งยิ่งได้ เคล็ดลับความสุขความสำเร็จของสหรัถ สังคปรีชา

มีทุกอย่าง แต่ยังทุกข์ – ความสุขหายไปไหน ?

เมื่อผมได้พบกับความสุขที่แท้จริง – ธนพ เอี่ยมอมรพันธ์

อยู่กับ”ปัจจุบัน” ทำทุกวันให้มีความสุข | พิมพ์มาดา บริรักษ์ศุภกร

พระไพศาล วิสาโล กับการจาริกสู่ความสุขอันประเสริฐ

“ความสุข” ตัวชี้วัดความสำเร็จของ ฌอห์ณ จินดาโชติ

เป็น ผู้สูงอายุ อย่างมีความสุข สุขภาพใจแข็งแรง

ทฤษฎีความสุขในทุกวัน ของ ปอ ทฤษฎี สหวงษ์

ความสุขจากคำขอบคุณ บทความที่คนกำลังเหนื่อยล้าจากการทำงานควรอ่าน

 

keyboard_arrow_up