มะม่วงหาวมะนาวโห่ สมุนไพรไทย สรรพคุณน่าทึ่ง! รสเปรี้ยวจี๊ดสะใจ

มะม่วงหาวมะนาวโห่
มะม่วงหาวมะนาวโห่

มะม่วงหาวมะนาวโห่

K a r o n d a

วันนี้ A Cuisine มีเรื่องราวดีๆที่มีประโยชน์มาฝากแฟนเพจทุกคน กับ… มะม่วงหาวมะนาวโห่ ได้ชื่อว่า…สมุนไพรไทยชื่อแปลกอีกชนิดหนึ่ง ที่มีประโยชน์และสรรพคุณมากมาย แถมมีรสชาติเปรี้ยวเฉพาะตัว นิยมนำมาทำเมนูเครื่องดื่ม อาหารมากมาย มาดูกันเลยค่ะ ^^

 

มาทำความรู้จักกับผลไม้ชนิดนี้กันเสียก่อน!

มะนาวไม่รู้โห่ (ชื่อวิทยาศาสตร์: Carissa carandas L.; ชื่อสามัญ: Karanda; Carunda; Christ’s thorn) หรือชื่อพื้นเมืองอื่นเช่น มะนาวโห่, หนามแดง, หนามขี้แฮด (เชียงใหม่) เป็นพืชที่มีลักษณะเป็นไม้พุ่มยืนต้นขนาดย่อม สูง 2-3 เมตร ตามกิ่งก้านมีหนามค่อนข้างยาวและแหลม ลักษณะใบ เป็นใบเดี่ยวรูปไข่รี ปลายและโคนมน ขอบเรียบ ดอกมีขนาดเล็กมีสีขาวเป็นช่อ หอมกลีบดอกเป็นรูปหอก ผลขนาดเท่าหัวแม่มือ เป็นพวงสีแดงสดแก่สีดำรับประทานได้ ชื่อ “มะนาวไม่รู้โห่” นั้นเป็นชื่อพืชที่มีปรากฏเรียกกันมาแต่โบราณ ซึ่งเห็นได้จากที่ปรากฏอยู่ในวรรณคดีเช่นใน เรื่อง นางสิบสอง ตอน พระรถเมรี

มะม่วงหาวมะนาวโห่

สรรพคุณตามตำรายาไทย

แก่น:  ช่วยบำรุงไขมัน เหมาะสำหรับคนผอม ช่วยบำรุงธาตุ

ใบสด:  นำมาต้มน้ำดื่ม รักษาโรคท้องร่วง แก้อาการปวดหู แก้ไข้ แก้เจ็บปากและคอ

ผลสุกและผลดิบ:  ช่วยรักษาโรคเลือดออกตามไรฟัน แก้ท้องเสีย

รากสด:  นำมาต้มน้ำดื่ม ช่วยขับพยาธิ บำรุงธาตุ ช่วยให้เจริญอาหาร หรือนำมาตำให้ละเอียดผสมกับเหล้า ทาหรือพอกรักษาบาดแผล และช่วยแก้อาการคัน

 

ประโยชน์และสรรพคุณทางยา

คุณประโยชน์ทางยาของผลไม้ชนิดนี้เป็นที่กล่าวถึงอย่างแพร่หลายและกำลังได้รับความนิยมเป็นอย่างมาก ทว่าข้อมูลการศึกษาที่พิสูจน์สรรพคุณต่างๆ นั้นถือว่ายังมีค่อนข้างน้อย สรรพคุณทางยาที่พอจะมีการทดลองให้เห็นบ้าง มีดังนี้

บรรเทาอาการท้องผูกและท้องเสีย ตำรายาแผนโบราณกล่าวว่าน้ำต้มจากใบมะม่วงหาวมะนาวโห่มีสรรพคุณช่วยรักษาโรคเกี่ยวกับระบบย่อยอาหาร ตลอดจนบรรเทาอาการท้องผูกและท้องเสีย งานวิจัยชิ้นหนึ่งจึงทดลองให้หนูกินสารสกัดหยาบจากใบมะม่วงหาวมะนาวโห่ ผลลัพธ์ชี้ให้เห็นว่าสารสกัดดังกล่าวมีฤทธิ์กระตุ้นการทำงานของลำไส้ รวมทั้งอาจช่วยบรรเทาอาการท้องผูกและท้องเสียได้

ป้องกันตับอักเสบ การใช้ยารักษาโรค อาหารเสริม การดื่มแอลกอฮอล์ หรือการได้รับสารพิษในระยะยาวอาจทำให้ตับอักเสบและเสียหายได้ ซึ่งในกรณีที่ร้ายแรงอาจนำไปสู่การเกิดแผลบริเวณเนื้อเยื่อตับ ตับวาย และอาจถึงขั้นเสียชีวิต

มะม่วงหาวมะนาวโห่เป็นผลไม้อีกชนิดหนึ่งที่เชื่อกันว่ามีสรรพคุณช่วยป้องกันภาวะเป็นพิษต่อตับมาอย่างยาวนาน ด้านข้อมูลทางวิทยาศาสตร์นั้น มีงานวิจัยในหนูชิ้นหนึ่งที่แสดงให้เห็นว่าสารสกัดจากรากมะม่วงหาวมะนาวโห่ในปริมาณ 100 200 หรือ 400 มิลลิกรัมต่อน้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม ต่างช่วยป้องกันภาวะตับเป็นพิษจากการใช้ยาพาราเซตามอลและคาร์บอนเตตราคลอไรด์ได้อย่างมีนัยสำคัญ โดยคาดว่าเป็นเพราะสารสกัดดังกล่าวมีคุณสมบัติเป็นสารต้านอนุมูลอิสระ อย่างไรก็ตาม คุณประโยชน์ด้านนี้ของมะม่วงหาวมะนาวโห่จะนำมาใช้กับคนได้จริงหรือไม่ และควรใช้รูปแบบใดจึงจะเกิดผลดีที่สุด คงต้องรอให้มีการศึกษาในคนโดยตรงเสียก่อน

ดีต่อผู้ป่วยเบาหวาน สารสกัดจากผลมะม่วงหาวมะนาวโห่ดิบอาจมีสรรพคุณช่วยลดระดับน้ำตาลในเลือด เนื่องจากมีการศึกษาชิ้นหนึ่งชี้ให้เห็นว่าหนูที่ป่วยเป็นโรคเบาหวานมีระดับน้ำตาลในเลือดลดลงอย่างมีนัยสำคัญหลังจากได้รับสารสกัดดังกล่าว ซึ่งคาดว่าเป็นผลมาจากสารต้านอนุมูลอิสระอย่างโพลีฟีนอลิก ฟลาโวนอยด์ และฟลาวาโนนที่พบ แต่ก็เช่นเดียวกันกับคุณประโยชน์ด้านอื่น ๆ ที่ยังไม่อาจยืนยันได้เพราะเป็นการทดลองกับหนู การนำมาใช้กับคนอาจมีกลไกการออกฤทธิ์และความปลอดภัยแตกต่างกัน ที่สำคัญ ผู้ป่วยโรคเบาหวานควรควบคุมอาการของโรคด้วยการดูแลสุขภาพให้แข็งแรง ออกกำลังกายสม่ำเสมอ รักษาน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน ควบคุมการรับประทานอาหารอย่างเหมาะสม และใช้ยาควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดตามคำแนะนำของแพทย์อย่างเคร่งครัด

ต้านการอักเสบ ภาวะอักเสบเป็นต้นเหตุสำคัญของการเกิดโรคหลาย ๆ ชนิด เช่น ข้ออักเสบรูมาตอยด์ โรคหืด โรคหลอดเลือดแดงแข็ง และการเกิดแผลต่าง ๆ ซึ่งแม้จะมียาสำหรับต้านการอักเสบช่วยบรรเทาภาวะนี้ได้ แต่ยาหลาย ๆ ชนิดก็มีผลข้างเคียงที่ไม่พึงประสงค์ สมุนไพรต่าง ๆ จึงกลายมาเป็นอีกทางเลือกหนึ่งของผู้ที่ต้องการความปลอดภัย โดยเฉพาะมะม่วงหาวมะนาวโห่ที่ขึ้นชื่อในการต้านอักเสบมาแต่อดีต ทำให้เริ่มมีการศึกษาในด้านนี้ตามมา

มะม่วงหาวมะนาวโห่

ประโยชน์และสรรพคุณทางแพทย์แผนปัจจุบัน

มะม่วงหาวมะนาวโห่ เป็นผลไม้สีม่วงแดง มีสารสำคัญเป็นพวกกลุ่มแอนโทไซยานิน (Anthocyanin) และยังมีพวกสารประกอบฟีนอลิก (Phenolic compounds) และกรดไตรเตอพีนอยด์ (Triterpenoid acid)

  • ต้านเซลล์มะเร็ง

เนื่องจากมะม่วงหาวมะนาวโห่นั้นเต็มไปด้วยสารต้านอนุมูลอิสระ และช่วยเสริมสร้างภูมิคุ้มกันให้ร่างกาย ทั้งยังสามารถต่อต้านเอนไซม์ในสภาพปลอดเชื้อ และช่วยสร้างสารไกลเคชั่นได้ ซึ่งพบว่าสารชนิดนี้มีความเป็นพิษต่อมะเร็งทุกชนิด

  • ต้านการอักเสบ

อาการติดเชื้อและอาการอักเสบล้วนมีส่วนสำคัญที่ทำให้เกิดการแพร่ขยายตัวของโรค เช่น ข้อต่ออักเสบ แผลพุพอง โรคหลอดเลือดแดง และโรคหืด ซึ่งในปัจจุบันมียาหลายชนิดที่ช่วยต่อต้านอาการเหล่านี้ แต่ก็ก่อให้เกิดผลข้างเคียงได้หลายอย่างเช่นกัน ซึ่งในงานวิจัยพบว่าสารสกัดจากใบมะม่วงหาวมะนาวโห่สามารถลดการปล่อย Nitrogen oxide ที่ปล่อยออกมาจากเม็ดเลือดขาว และลดการเกิดอนุมูลอิสระได้

  • บำรุงหัวใจ

จากการศึกษาพบว่า สารในกลุ่มของ amorphous water – soluble polyglycoside  ที่ได้จากมะม่วงหาวมะนาวโห่นั้นมีฤทธิ์ในการบำรุงหัวใจ และยังช่วยลดความดันโลหิตได้

  • ป้องกันตับอักเสบ

ตับเป็นอวัยวะสำคัญที่จะช่วยขจัดสารพิษออกจากร่างกาย ซึ่งถ้าตับทำงานผิดปกติย่อมทำให้ระบบการทำงานของร่างกายผิดปกติตามไปด้วย เช่น อาการทางสมองและเลือดออกง่าย แต่มะม่วงหาวมะนาวโห่ แต่มีงานวิจัยบางชิ้นระบุว่า สารสกัดจากรากของพืชชนิดนี้ จะช่วยป้องกันพิษที่เกิดจากการใช้ยาพาราเซตามอลได้อย่างมีนัยสำคัญ

 

คุณค่าทางโภชณาการ

ผลมะม่วงหาวมะนาวโห่สุก 100 กรัม ให้พลังงานประมาณ 75 แคลอรี่ มีไขมัน 2-5 กรัม น้ำตาล 7-12 กรัม และวิตามินซี 9-11 มิลลิกรัม

ขอบคุณข้อมูลจาก

Summary
มะม่วงหาวมะนาวโห่
Article Name
มะม่วงหาวมะนาวโห่
Description
มะม่วงหาวมะนาวโห่ ได้ชื่อว่า...สมุนไพรไทยชื่อแปลกอีกชนิดหนึ่ง ที่มีประโยชน์และสรรพคุณมากมาย แถมมีรสชาติเปรี้ยวเฉพาะตัว นิยมนำมาทำเมนูเครื่องดื่ม
keyboard_arrow_up