8 เทคนิคหยุด เครียด หยุดทำร้ายสมอง

เครียด
เครียด

8 เทคนิคหยุด เครียด หยุดทำร้ายสมอง

 

“เครียด ทีไรมึนหัวทุกที”

เหตุที่ความ เครียด ที่ใจลามไปทำร้ายสมอง เนื่องจากเมื่อเกิดความเครียดอย่างต่อเนื่อง ร่างกายจะหลั่งฮอร์โมนคอร์ติซอลซึ่งผลิตมาจากต่อมหมวกไตในระดับสูง ฮอร์โมนตัวนี้จะไปทำลายการทำงานของสมอง โดยจะทำให้สมองส่วนฮิปโปแคมปัส (Hippocampus) หดลงสมองส่วนนี้ทำงานเกี่ยวกับความทรงจำและต้องทำงานประสานกับสมองส่วนอื่นๆ ส่งผลให้ผู้ที่มีความเครียดเป็นประจำมีโอกาสเป็นโรคอัลไซเมอร์

นอกจากนี้ อาจารย์สาทิส อินทรกำแหง ยังอธิบายไว้ว่า

“ความเครียดทำให้ความจำเสื่อม เพราะความเครียดทำให้ความดันโลหิตสูงขึ้น ทำให้หลอดลมขยาย ทำให้หัวใจบีบตัว ทำให้หัวใจเต้นแรง ทำให้น้ำตาลในเลือดขึ้นสูง และทำให้กลไกหลายระบบในร่างกายเปลี่ยนแปลงการเปลี่ยนแปลงเหล่านี้มีผลต่อส่วนต่างๆ ของสมองทั้งหมด”

เห็นไหมคะ เครียดมากไปเป็นอันตรายต่อสมองจริงๆ ดังนั้นเราจึงมีหลากหลายประสบการณ์มาบอกเล่า

 

DIY 1 ทำสวนทำไร่ได้สมองปลอดโปร่ง

คุณโจน จันใด เจ้าของไร่พันพรรณ จังหวัดเชียงใหม่

“ผมชอบทำงานกลางแจ้ง ขุดดิน ถากหญ้า เพื่อเตรียมแปลงปลูกข้าวหรือผัก ซึ่งขณะขุดดิน ใจผมจะอยู่กับมือที่จับจอบ ขุดไปเรื่อยๆ แต่ผมไม่รู้สึกเหนื่อยนะ สมองปลอดโปร่งมากทีเดียว ที่เป็นเช่นนี้ผมคิดว่าเพราะผมมีสมาธิกับการทำงานและได้อยู่ท่ามกลางธรรมชาติ ได้สูดอากาศบริสุทธิ์”

สมาธิ

DIY 2 ทำสมาธิด้วยการกำหนดแสงสว่าง

ดร.อาจอง ชุมสาย ณ อยุธยา ผู้อำนวยการโรงเรียนสัตยาไส จังหวัดลพบุรี

“ผมมักสอนคนอื่นๆ ให้ทำสมาธิเพื่อให้มีสติและช่วยคลายเครียดด้วยการกำหนดแสงสว่าง เพราะเป็นวิธีที่ทุกชาติทุกศาสนาให้การยอมรับและสามารถปฏิบัติตามได้

“วิธีการคือ หนึ่ง หายใจเข้า – ออกช้าๆ 3 ครั้ง สอง หลับตา และกำหนดว่ามีแสงสว่างอยู่ตรงหน้า สาม เคลื่อนแสงสว่างไปที่ศีรษะ จินตนาการว่าสมองของเราเต็มไปด้วยแสงสว่าง พร้อมภาวนาว่าสมองของเราจะคิดแต่เรื่องดีงาม

“สี่ เคลื่อนแสงสว่างมาที่หัวใจ จินตนาการว่าหัวใจเราเต็มไปด้วยแสงสว่างพร้อมภาวนาว่าหัวใจเรามีแต่ความเมตตา ห้า เคลื่อนแสงสว่างไปตามส่วนต่างๆ ของร่างกาย ไล่จากแขน มือ เท้า และเคลื่อนกลับมาที่ปาก ตา หู พร้อมภาวนาแต่สิ่งดีงาม

“หก เมื่อเคลื่อนแสงสว่างไปตามส่วนต่างๆ จนครบแล้ว เคลื่อนแสงสว่างมาที่ศีรษะอีกครั้ง แล้วกระจายแสงสว่างออกไปรอบตัว พร้อมแผ่เมตตาจิตไปยังพระมหากษัตริย์ คุณพ่อคุณแม่ ครูบาอาจารย์ ญาติพี่น้อง และสรรพสัตว์”

 

DIY 3 อยู่ท่ามกลางธรรมชาติ

โรเจอร์ เอส. อูลริช นักจิตวิทยาด้านสภาพแวดล้อมศึกษาพบว่า ผู้ป่วยหลังผ่าตัดมักเกิดความเครียดจากการเจ็บแผล เมื่อได้ในอยู่ห้องที่มีทิวทัศน์ธรรมชาติจะฟื้นตัวได้เร็วกว่า และใช้ยาระงับปวดน้อยกว่าผู้ป่วยที่พักฟื้นในห้องที่ไม่มีวิวต้นไม้ให้มอง

ดังนั้น เราสามารถบำบัดความเครียดได้ด้วยการออกไปอยู่ท่ามกลางธรรมชาติ เช่นเดินทางไปเที่ยวต่างจังหวัด ปลูกต้นไม้ไว้รอบบ้าน หรือแม้แต่หาภาพธรรมชาติมาติดไว้บนผนัง

ลดเครียด

DIY 4 จัดดอกไม้โคริงกะบำบัดเครียด

คุณสุชาญ ศีลอำนวย เลขาธิการมูลนิธิเอ็มโอเอไทย กล่าวว่า

“การจัดดอกไม้โคริงกะสามารถบำบัดโรคเครียด ซึมเศร้า และสร้างสมาธิ รวมถึงช่วยกระตุ้นการทำงานของสมองทั้งซีกซ้ายและซีกขวาให้ทำงานสมดุลกัน ซึ่งจะทำให้ผู้จัดดอกไม้สามารถหลอมรวมเรื่องของเหตุผล และความงามทางศิลปะเข้ามาไว้ในชีวิตได้อย่างกลมกลืน จึงเกิดเป็นความสบายอกสบายใจและมีสุขภาพกาย ใจ รวมถึงสุขภาพสมองที่ดีขึ้นได้”

**วิธีจัดดอกไม้โคริงกะเบื้องต้น**

  1. ดูดอกไม้ทั้งหมด
  2. เลือกดอกไม้ที่ชอบ
  3. สังเกตดอกไม้
  4. พิจารณาแจกัน
  5. รีบตัดดอกไม้
  6. รีบปักดอกไม้
  7. ชื่นชมความงามของแจกันดอกไม้

อ่านต่อหน้าที่ 2

 

DIY 5 สนุกกับการปรุงอาหาร

คุณบุญเรือน จั่นเรไร แม่บ้าน

“เป็นแม่บ้านที่ต้องอยู่บ้านทั้งวัน ทำให้บางครั้งก็เกิดกิจกรรมที่ชอบ คือการทำอาหารโดยปรุงเมนูอาหารที่ไม่เคยทำให้สามีกับลูกกินซึ่งเป็นอาหารสุขภาพเสียเป็นส่วนใหญ่ เช่น แกงเลียงหัวปลี ยำแตงกวา เป็นต้น นอกจากหายเครียดแล้วก็ยังได้ออกกำลังความคิดด้วยค่ะ”

DIY 6 หัวเราะแก้เครียด

ชมรมหัวเราะบำบัดแห่งประเทศไทย ให้ข้อมูลว่า

“งานวิจัยมากมายชี้ให้เห็นว่า การหัวเราะทำให้ฮอร์โมนความเครียด เช่น คอร์ติซอล อะดรีนาลิน ลดลง และช่วยเพิ่มสาร‘เอนดอร์ฟิน’ หรือสารความสุขให้เรารู้สึกผ่อนคลาย การหัวเราะดีกับระบบการทำงานของร่างกายมากมาย โดยเฉพาะสมองเนื่องจากการหัวเราะจะไปกระตุ้นสมองหลั่งสารเอนดอร์ฟินซึ่งจะทำให้เราเกิดความคิดเชิงบวก”

เราจึงหาวิธีให้ตัวเองหัวเราะง่ายๆ แค่การอ่านบทความขำขัน เช่น คลายเครียดในนิตยสาร ชีวจิต ฟังเรื่องตลกจากวิทยุหรือซีดี ดูภาพยนตร์ตลกย้อนยุคอย่าง ชาร์ลีแชปลิน เป็นต้น

หัวเราะ

DIY 7 นวดคลายเครียด

การนวดอย่างมีระบบ เป็นจังหวะจะโคนตามส่วนต่างๆ ของร่างกาย ให้ความรู้สึกผ่อนคลายและความพึงพอใจซึ่งมีผลดีต่อร่างกายหลายประการ ตัวอย่างหนึ่งก็คือ ผู้ป่วยที่ติดเชื้อเอชไอวีที่ได้รับการนวด 15 นาที สัปดาห์ละ 2 ครั้ง เป็นเวลา 5 สัปดาห์ มีระดับฮอร์โมนความเครียดคอร์ติซอลลดลงอย่างเห็นได้ชัด

เราสามารถนวดเพื่อคลายเครียดได้ทุกประเภท ทั้งนวดแผนไทย นวดน้ำมันอโรมานวดศีรษะ ฯลฯ

 

DIY 8 ปรึกษาจิตแพทย์

คุณสายใจ ประเสริฐศักดิ์ อาชีพรับราชการ

“เมื่อก่อนเป็นคนเจ้าอารมณ์ ถ้าใครมาขัดใจหรือเห็นอะไรที่ไม่ชอบใจจะเอ็ดตะโรเลยจนไม่มีใครอยากเข้าใกล้ แถมยังมีอาการเครียดง่ายมาก ขนาดเดินผ่านประตูที่ไม่ชอบจะมีอาการท้องเสียทันที จึงรู้สึกว่าทนตัวเองไม่ได้เลยตัดสินใจไปพบคุณหมอซึ่งท่านก็ช่วยให้คำปรึกษา โดยแนะนำว่า ให้ฝึกการปล่อยวางอย่าไปคาดหวังหรือไปคิดแทนคนอื่น ก็ค่อยปรับใจมาเรื่อยๆ ทำได้บ้างไม่ได้บ้าง จนทุกวันนี้รู้สึกใจสบายขึ้น อาการผิดปกติทางกายหายไป มีความสุขในชีวิตมากขึ้น”

จาก คอลัมน์เรื่องพิเศษ นิตยสารชีวจิต ฉบับ 295 (1 กุมภาพันธ์ 2554)


บทความน่าสนใจอื่นๆ

7 อาหารคลายเครียด ช่วยอารมณ์ดีตลอดวัน

เปลี่ยน ความเครียดในการทำงาน เป็นวันแสนสุข

ชวนเดินป่า แก้เครียด เพิ่มภูมิคุ้มกัน@เขาใหญ่

ติดตามคำแนะนำจาก กูรูสุขภาพ ทำตามง่าย เห็นผลจริง คลิกเลย!
keyboard_arrow_up