เทคนิคถนอม ไต แม้กินยามานาน

ไต
ไต

เทคนิคถนอม ไต แม้กินยามานาน

มาถนอม ไต กันเถอะ ไลฟ์สไตล์ของคนเมืองที่เร่งรีบก่อให้เกิดโรคยอดฮิตอย่างโรคเบาหวาน โรคความดันโลหิตสูง โรคหัวใจและโรคมะเร็ง ซึ่งผู้ป่วยเหล่านี้แทบจะต้องกินยาแทนข้าวเพื่อรักษาโรค และนั่นทำให้เสี่ยงภาวะไตวายได้ง่ายๆ

ชีวจิต จึงสรรหาวิธีล้างพิษไตแบบง่ายๆ ที่จะทำให้คนที่จำเป็นต้องกินยามากได้หมดห่วงไปอีกเปลาะ

ศาสตราจารย์เกียรติคุณ แพทย์หญิงธัญญารัตน์ ธีรพรเลิศรัฐ อายุรแพทย์โรคไต โรงพยาบาลสถาบันโรคไตภูมิราชนครินทร์ อธิบายหน้าที่ของไตว่า

“ไตมีหน้าที่ขับของเสียในร่างกายซึ่งเกิดจากการเผาผลาญอาหารที่กินเข้าไป รวมทั้งยาต่างๆ โดยสารพิษที่ปนเปื้อนจะถูกทำลายและขับออกทางตับและทางไตเป็นส่วนใหญ่

“ดังนั้นถ้าร่างกายได้รับอาหารหรือยาเป็นจำนวนมาก รวมทั้งยาที่มีฤทธิ์ข้างเคียงทำลายไต เช่น ยาแก้ปวดอย่างแรงที่ชื่อว่า เอ็นเสด (NSAIDs) จะส่งผลให้ไตเสื่อมลงเรื่อยๆ และอาจเร็วกว่าปกติจนทำให้ของเสียไม่ถูกขับออก”

 

Easy Ways ถนอมไต แม้กินยามาก

เพราะหลายคนมีโรคประจำตัว และต้องกินยาในปริมาณมาก คุณหมอธัญญารัตน์แนะนำว่ายังมีวิธีที่จะช่วยถนอมไตของคุณได้

 

  • ใช้ยาเท่าที่จำเป็น

คุณหมอธัญญารัตน์ กล่าวว่า ผู้ป่วยทุกคนควรใช้ยาเท่าที่จำเป็น เพราะแพทย์จะให้ยาตามหลักการรักษาโรค ซึ่งกำหนดระยะเวลามาแล้วว่าผู้ป่วยต้องกินยานานเท่าไรจึงเหมาะสมกับอายุ เพศ และการทำงานของไต หากแอบซื้อยากินเองหรือเพิ่มปริมาณยาด้วยตนเอง ผู้ป่วยอาจได้รับยาเกินขนาดโดยไม่จำเป็น ไตจึงต้องทำงานหนักขึ้น และยังมีโอกาสเสี่ยงได้รับผลข้างเคียงของยาเพิ่มขึ้น

นอกจากนี้ผู้ป่วยที่เห็นว่าอาการป่วยของตนดีขึ้นแล้วและหยุดยาเองถือเป็นการกระทำที่เสี่ยงต่อสุขภาพ เพราะร่างกายอาจเกิดการดื้อยา โรคเก่าอาจกลับมาเป็นซ้ำ จึงควรหยุดยาภายใต้ดุลยพินิจของแพทย์

กินยามาก ไต

  • ดื่มน้ำมากๆ

เพราะไตมีหน้าที่ขจัดสารพิษที่เข้าสู่ร่างกาย คุณหมอธัญญารัตน์ กล่าวว่า เราควรดื่มน้ำสะอาดให้เพียงพอ วันละ 8 – 10 แก้ว (หากไม่มีข้อห้ามจากแพทย์ในการจำกัดปริมาณน้ำ) เพื่อช่วยให้ร่างกายขับถ่ายของเสียได้ดีขึ้น การดื่มน้ำน้อยส่งผลเสียต่อระบบเผาผลาญ ทำให้มีของเสียคั่งในร่างกาย ไต จึงต้องทำงานหนัก

นอกจากนี้ผู้ป่วยที่ต้องรับการตรวจด้วยระบบคอมพิวเตอร์ซึ่งต้องฉีดสารทึบรังสีที่ออกกฤทธิ์ทำลายไต คุณหมอธัญญารัตน์ แนะนำว่า ควรดื่มน้ำมากกว่าปกติ ทั้งก่อนและหลังการตรวจ เพราะไตจะต้องทำหน้าที่ทำลายสารทึบรังสีออกจากร่างกายดังนั้นน้ำจะช่วยให้ไตทำงานดีขึ้น

  • ออกกำลังกาย

ควรออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอตามประสิทธิภาพของร่างกายและหัวใจเพื่อให้โลหิตไหลเวียนทั่วร่างกาย จะส่งผลให้ไตทำงานได้ดียิ่งขึ้น หากไตขาดเลือดก็จะทำให้ไตทำงานได้ไม่เต็มที่ ของเสียหรือยาที่เรากินเข้าไปก็จะยิ่งตกค้าง

นอนหลับ ไต

  • นอนหลับให้เพียงพอ

คุณหมอธัญญารัตน์ อธิบายว่า ใครที่กินยาเป็นประจำต้องพักผ่อนอย่างเพียงพอ เพื่อให้ร่างกายสดชื่น กระปรี้กระเปร่าไม่อ่อนเพลีย และมีภูมิต้านทานต่อโรคต่างๆ

ซึ่งเวลาของการนอนก็มีส่วนช่วยให้ไตที่ต้องทำงานหนักได้ฟักฟื้น โดยการนอนในตอนกลางคืนของวัยสูงอายุอาจไม่ต้องมากเทียบเท่ากับวัยทำงาน ผู้สูงวัยควรแบ่งเวลาตอนกลางวันนอนราว 1 – 2 ชั่วโมง แต่ทั้งนี้การนอนในเวลากลางคืนจะเป็นเวลาที่ดีที่สุดสำหรับไตของคนทุกเพศทุกวัย

  • กินบำรุงไต

สำหรับผู้ที่กินยาในปริมาณมาก คุณหมอธัญญารัตน์แนะนำให้กินอาหารรสจืด รวมทั้งงดและลดอาหารรสเค็มจัด หวานจัด มันจัด ซึ่งการกินผัก ผลไม้ และเนื้อปลา จะช่วยให้ไตไม่ต้องทำงานหนักเพื่อขจัดของเสียในร่างกาย

น้ำเอนไซม์ ไต

น้ำเอนไซม์ช่วยตับไต

สำหรับคนที่กินยามาก เรามีวิธีง่ายๆ แบบชีวจิต ซึ่งคิดค้นโดยกูรูต้นตำรับ อาจารย์สาทิส อินทรกำแหง จากหนังสือ สุขภาพดีราคาถูกด้วยชีวจิต สำนักพิมพ์อมรินทร์สุขภาพมาบอกค่ะ

เพียงดื่มน้ำคั้นจากแครอต (ครึ่งแก้ว) จะช่วยล้างไขมันและช่วยในการทำงานของตับขณะที่น้ำคั้นจากแคนตาลูปและแตงโมจะช่วยในการทำงานของไต

 

ยาใดควรระวัง

ไม่ว่าคุณจะเป็นผู้ป่วยโรคไตหรือเป็นเพียงผู้ป่วยที่ต้องกินยาในปริมาณมาก สิ่งที่ควรหลีกเลี่ยงคือบรรดายาที่มีฤทธิ์ทำลายไต ซึ่งคุณหมอธัญญารัตน์ สรุปไว้ดังนี้

  • ยาแก้ปวดอย่างแรง โดยเฉพาะประเภทเอ็นเสด (NSAIDs) เพราะยาชนิดนี้ออกฤทธิ์ทำลายไต ส่งผลให้ไตเสื่อมจนเป็นไตวายเฉียบพลันได้
  • ยาต้ม ยาหม้อ คุณหมอธัญญารัตน์ อธิบายว่าในยาต้มหรือยาหม้ออาจมีส่วนประกอบของโลหะหนักบางชนิด เช่น ตะกั่ว ที่ทำลายไตได้ หากใช้ในปริมาณมากและเป็นเวลานาน โลหะหนักจะสะสมในเนื้อไตส่งผลเช่นเดียวกับยาแก้ปวดอย่างแรง
  • ยารักษาการอักเสบติดเชื้อ ซึ่งตัวยาบางชนิดจำเป็นต้องลดขนาดลง ตามความเหมาะสมของหน้าที่ไต การมีโรคประจำตัวหรือมีปัญหาเกี่ยวกับไตอยู่แล้วควรแจ้งให้แพทย์ทราบ เพื่อความถูกต้องในการคำนวณขนาดยาของแพทย์

รู้หลักในการใช้ยาแล้วใช่ไหมคะ เพียงปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์ แม้จะต้องกินยามาก แต่รับรองว่าไตของเราไม่วายอย่างแน่นอน

 

จาก คอลัมน์อยู่เป็นลืมป่วย นิตยสารชีวจิต ฉบับ 408 (1 ตุลาคม 2558)


บทความน่าสนใจอื่นๆ

วิธีดูแลสุขภาพไต อย่างถูกต้อง ป้องกันโรค

อาหารโรคไต กินอย่างไร ไตไม่ป่วย

6 วิธีกิน ถนอมไต เพราะ โรคไต ไม่ใช่มีแค่ “ลดเค็ม”

keyboard_arrow_up